Yapay Zeka ve Çevirmenlik Mesleği

, metinleri kelime karşılıkları üzerinden çevirmek yerine bağlamı, cümle yapısını ve dilin kullanım özelliklerini analiz edebilen sistemler sunarak sektörünü dönüştürüyor. Türkiye Çevirmenler Derneği ve Çeviri Kuruluşları Federasyonu Genel Başkanı , bu teknolojinin mesleği tamamen değiştirmekten ziyade çeviri süreçlerini kolaylaştırdığını belirtiyor. Varol, yapay zeka ile uyumlu çalışmanın çevirmenler için zorunlu olduğunu vurguluyor.

Mesleki Sorumluluk ve İnsan Unsuru

Varol, yapay zekanın çeviri sürecinde sorumluluk üstlenemeyeceğine dikkat çekerek, mesleki sorumluluğun çevirmenlerde kalmaya devam edeceğini ifade ediyor. Bu durum, insan unsurunun önemini koruduğunu gösteriyor. Yapay zeka, çeviri sektöründeki iş hacmini azaltmıyor; ancak müşterilerin fiyat beklentilerini değiştirdiği belirtiliyor. Varol, çeviri müşterilerinin, kısa sürede yapılan çeviriler için fiyat beklentilerinin %75 oranında düştüğünü aktarıyor.

Fiyat Dengesizliği

Varol, resmi belge çevirilerinde piyasada bir dengesizlik olduğunu vurguluyor. Örneğin, noterde tasdik gereken 20 satırlık bir evrakın mühür parası 1700-2000 lira arasında değişirken, çevirmenlerin bu belgeler için 100 lira istemesinin komik düşeceğini belirtiyor. Bu nedenle, bazı çevirmenlerin gelir kaygısıyla fiyatlarını 200 ila 300 lira arasında tutmak zorunda kaldığı ifade ediliyor.

Uzun Belgelerde Zaman Kazancı

Uzun belgeler, kitaplar ve kataloglarda tekrar eden metinlerin çeviri süresini uzattığını belirten Varol, yapay zekanın bu tür metinlerin çevrilmesinde önemli ölçüde zaman kazandırdığını ifade ediyor. Ancak, ortaya çıkan çevirinin doğru anlaşılıp anlaşılmadığının kontrol edilmesi gerektiği vurgulanıyor.

Yapay Zeka ve İnsan Arasındaki Farklar

Yapay zeka ne kadar iyi bir çeviri yaparsa yapsın, öngörülebilirlik ve sorumluluk taşımadığını belirten Varol, kelime çevirisi ile olamayacağını ifade ediyor. Çevirmenlerin yapay zeka tarafından yapılan çevirileri kontrol etmesi gerektiği ve bu sayede mükemmel bir çeviri elde edileceği kaydediliyor.

Eğitim ve Gelecek

Marmara Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Dekan Yardımcısı Prof. Dr. Sevinç Arı, yapay zekanın geleneksel bilgisayar destekli çeviri yazılımlarından farklı olarak çift yönlü etkileşim kurabildiğini belirtiyor. Yapay zeka, çevirmenlerin işlerini kolaylaştıran bir araç olarak görülüyor. Arı, üniversitelerde nitelikli çevirmenler yetiştirmek amacıyla müfredatın güncel tutulduğunu ve yapay zeka teknolojilerinin süreçlerine entegre edildiğini ifade ediyor.

Yapay zeka destekli çeviri teknolojilerinin son 5 yılda önemli ölçüde geliştiği belirtiliyor. Bir çevirmenin saatte ortalama 250 ila 350 kelime çevirebildiği, yapay zeka ile bu sayının 1800 kelimeye kadar çıkabildiği ifade ediliyor. Yapay zeka, çevirmenlerin iş kapasitesini artırırken, fiyatları da düşürüyor.