'nın Batı ile olan ilişkileri, tarihinin en düşük seviyelerine gerilemişken, , Moskova için kritik bir "özel ve imtiyazlı stratejik ortak" konumuna yükselmiştir. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Ukrayna savaşının devam ettiği bir dönemde, BRICS zirvesi için Hindistan'ı ziyaret etti. Putin ve Hindistan Başbakanı Narendra Modi, en son 31 Ağustos'ta Kırgızistan'ın Bişkek kentinde düzenlenen Şanghay İşbirliği Örgütü Zirvesi'nde bir araya geldiler. Putin, 2021 yılından sonra Aralık 2025'te Hindistan'ı ziyaret etti ve bu, son 12 ay içinde gerçekleştirdiği ikinci ziyaret oldu. Bu durum, iki ülke arasındaki ilişkilerin güçlendiğini ve derinleştiğini göstermektedir.

Ortak Bildiri ve Anlaşmalar

Putin'in Hindistan'daki son ziyaretinde, iki ülke arasında önemli bir ortak bildiri imzalandı. Bu bildiride, Birleşmiş Milletler'de reform yapılması ve BRICS, G20 ile Şanghay İşbirliği Örgütü çerçevesinde işbirliğinin güçlendirilmesi gibi maddeler yer aldı. Ayrıca, savunma sanayisi işbirliği de bildirinin önemli bir parçasıydı. Taraflar, Hindistan'da yedek parça ve diğer ürünlerin ortak üretimini teşvik etme kararı aldılar. Bu ürünlerin, Hindistan ordusunun ihtiyaçlarını karşılamak ve dost üçüncü ülkelere ihraç edilmek amacıyla üretileceği belirtildi. Enerji alanındaki işbirliğinin genişletilmesine yönelik potansiyel işbirliği de vurgulandı. Taraflar, enerji projelerinde yaşanan sorunların hızla çözülmesi konusunda mutabık kaldılar. Ayrıca, yasa dışı göçle mücadele, sağlık hizmetleri, bilim, lojistik ve Arktik bölgesinde işbirliği gibi konular da imzalanan belgeler arasında yer aldı.

Ticaret Hacmi ve Hedefler

Moskova ile Yeni Delhi, 2010 yılında ilişkilerini "Özel ve İmtiyazlı " seviyesine çıkardı. Bu anlaşma, iki ülke arasındaki ilişkilerin genişlemesine olanak sağladı. Rusya-Ukrayna Savaşı'nın başlamasıyla birlikte Moskova, Batı'nın uyguladığı yaptırımların etkilerini azaltmak için Küresel Güney'deki ortaklarıyla hacmini artırmaya çalışıyor. Bu bağlamda Hindistan, Rusya için önemli bir ortak konumundadır. İki ülke arasındaki ticaret hacmi 65 milyar doları aşarken, 2030 yılına kadar 100 milyar dolarlık bir hedef belirlendi.

Hindistan Ticaret Bakanlığı verilerine göre, Rusya, Hindistan'ın en büyük üçüncü ithalat kaynağıdır. Hindistan'ın Rusya'ya ihracatı yaklaşık 5 milyar dolar seviyesindeyken, Rusya'dan ithalatı 60 milyar doları bulmaktadır. Bu durum, ekonomik dengelerin Moskova lehine olduğunu göstermektedir. Ayrıca, Rusya, Hindistan'ın başlıca petrol tedarikçisi konumundadır. Temmuz ayında Rus petrolü, Hindistan'ın toplam ham petrol ithalatının yarısını oluşturdu. Hindistan, ham petrol ihtiyacının yaklaşık %85'ini ithal etmek zorunda kalmaktadır, bu da Yeni Delhi'nin Moskova'ya bağımlılığını artırmaktadır.

Askeri İşbirliği

Rusya, tarihsel olarak Hindistan'ın en önemli savunma ortaklarından biri olmuştur. Moskova, Hindistan ordusunun modernizasyonu konusunda önemli bir rol oynamaktadır. Hindistan, askeri alandaki ortaklarını çeşitlendirmeye çalışsa da ordusunun büyük bir kısmı hala Rus menşeli ekipmanlarla donatılmıştır. 2021 yılında imzalanan "2021-2031 Dönemi Askeri-Teknik İşbirliği Anlaşması" ile askeri ortaklık, ileri savunma teknolojileri ve sistemlerinin ortak araştırılması, geliştirilmesi ve üretilmesi üzerine odaklanmıştır.

Rus yapımı T-90 tankları ve Su-30MKI savaş uçakları gibi çeşitli askeri ekipmanların montajı ve üretimi Hindistan'da gerçekleştirilmektedir. Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, Putin'in ziyaretinde iki ülke liderinin Hindistan ile "Su-57" tipi savaş uçağının ortak üretimini ele almayı planladığını belirtti. Ayrıca, S-400 hava savunma sistemlerinin tedarikine ilişkin yükümlülüklerin yerine getirileceği ifade edildi. Rusya ve Hindistan orduları, birçok ortak askeri tatbikat da düzenlemektedir. İki ülke, Ekim 2025'te "Indra-2025" ortak askeri tatbikatını gerçekleştirmiştir.

Hindistan'ın Diplomatik Pozisyonu

Hindistan, Ukrayna'daki savaşa yönelik ılımlı bir tutum sergileyerek Rusya'yı doğrudan eleştirmekten kaçınmaktadır. Yeni Delhi, savaşın sona ermesi için ve diyalog çağrıları yapmaktadır. Hindistan, Rusya ile ilişkisini uluslararası ilişkilerde bir "istikrar unsuru" olarak değerlendirmektedir. Birleşmiş Milletler'de Ukrayna'daki duruma ilişkin yapılan oylamalarda "çekimser" kalmayı tercih eden Hindistan, bu tutumunu "diyalog ve diplomasiye öncelik" vermek olarak açıklamaktadır. Başbakan Modi, çatışmaların durdurulması gerektiğini vurgulayarak ülkesinin barışçıl girişimleri desteklediğini ifade etmektedir.

Sonuç ve Gelecek Perspektifi

Moskova ve Yeni Delhi arasındaki ilişkiler, iki ülkenin de stratejik hedeflerine ulaşmak için işbirliğini artırma çabaları doğrultusunda gelişmeye devam ediyor. Özellikle enerji, savunma ve ticaret alanlarındaki işbirliği, her iki ülkenin de uluslararası arenada daha güçlü bir konum elde etmesine katkıda bulunuyor. Bu bağlamda, Hindistan'ın Rusya ile olan ilişkilerini güçlendirmesi, Batı ile olan ilişkilerini de dengeleme çabası olarak değerlendirilmektedir. İki ülke arasındaki işbirliğinin gelecekte daha da derinleşmesi bekleniyor. Bu durum, uluslararası ilişkilerde önemli bir denge unsuru oluşturabilir.