Türk Araştırmaları Vakfı (TÜDAV), nesli tehlike altında bulunan adi türünün korunmasına yönelik önemli bir projeye imza attı. Eskişehir'deki akvaryumda doğal yollarla dünyaya gelen 13 mustelus mustelus cinsi , geçtiğimiz hafta Körfezi'nde denizle buluşturuldu. Bu çalışma, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın izni ve koordinasyonuyla gerçekleştirildi ve bölgedeki ekosistem sağlığına katkı sağlamayı amaçlıyor.

Yavrular, bilimsel takip amacıyla markalandı. Akvaryumdaki bakım ve beslenme süreçlerinin ardından, denizle buluşturulan köpek balıkları, izlenebilirlik açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. TÜDAV Üyesi Doç. Dr. Onur Gönülal, bu türlerin ekosistem üzerindeki önemine dikkat çekti ve köpek balıklarının üst predatörler olarak ekosistem sağlığını korumada kritik bir rol oynadığını vurguladı. Gönülal, köpek balıklarının Akdeniz ve okyanuslarda besin zincirinin en üstünde yer alan yırtıcılar olduğunu belirtti.

Yavruların Markalanması ve İzlenmesi

Markalama işlemi, yavru köpek balıklarının denizdeki hareketlerinin ve gelişimlerinin izlenmesi amacıyla yapıldı. Markalarda, yavruların denize bırakılma tarihi, boy ve ağırlık bilgileri yer alıyor. Ayrıca, yavrulardan birinin bulunması halinde TÜDAV'a ulaşılmasını sağlayacak iletişim bilgileri de markalarda mevcut. Yavrular, deniz yüzeyinden kontrollü bir şekilde bırakıldıktan sonra, su altına görüntüleme cihazıyla nasıl yüzdükleri ve hareketlerinin kayıt altına alındığı ifade edildi. Gönülal, yavruların ortalama 30 santimetre boyunda ve yaklaşık 60 gram ağırlığında olduğunu belirtti.

Ekosistem Üzerindeki Etkileri

Gönülal, köpek balıklarının ekosistem sağlığı için kritik bir rol oynadığını vurguladı. Bir ekosistemin sağlıklı olup olmadığını köpek balıklarının dağılımına ve yaşantılarına bakarak anlamanın mümkün olduğunu belirten Gönülal, bu üst predatörlere zarar verilmesinin ekosistem üzerindeki olumsuz etkilerini de dile getirdi. Eğer bu türler yok olursa, alt kısımlardaki canlıların da olumsuz etkileneceğini ifade etti. Bu nedenle, köpek balıklarının korunması, ekosistem dengesi için son derece önemlidir.

Balıkçılara Bilgilendirme

Gönülal, köpek balıklarının balıkçılık faaliyetleri nedeniyle geçmişte ciddi baskı gördüğünü, bu türlerin korunmasında balıkçıların duyarlılığının büyük önem taşıdığını vurguladı. Çalışmanın devamlılığının sağlanmasında balıkçılara büyük görev düştüğünü belirten Gönülal, bölgede faaliyet gösteren balıkçılara ve dalış okullarına proje hakkında bilgi verildiğini ve broşürler bastırıldığını söyledi. Balıkçılara, ağlarına köpek balığı takılması halinde canlı bireyleri mümkün olduğunca hızlı bir şekilde denize bırakmaları gerektiği konusunda bilgilendirme yapıldı. Gönülal, köpek balıklarının ağdan çıktıktan sonra uzun süre canlı kalabildiğini belirtti.

Gelecek İçin Umut

Gönülal, yavru köpek balıklarının denizdeki hareketlerinin izlenmesinin, türün korunması açısından önemli bir veri sağlayacağını ifade etti. Ayrıca, türün bir yıl içinde eşeysel olgunluğa ulaşabildiği bilgisi verildi. Yavruların en az bir yıl sağlıklı bir şekilde yaşamalarının önemli bir gösterge olacağını belirten Gönülal, bu süre zarfında yavrulardan bir haber alınmasının kendileri için büyük bir mutluluk kaynağı olacağını söyledi. Eğer yavru köpek balıkları, denizden başka bir yerde bulunursa, bu durumun kendileri için çok daha değerli bir veri olacağını ifade etti.

Farklı Türler İçin Uygulanabilir

Gönülal, akvaryumda dünyaya gelen köpek balıklarının doğaya salınmasının Türkiye'de bu tür açısından ilk örneklerden biri olduğunu belirtti. Benzer çalışmaların farklı türler için de uygulanabileceğini dile getiren Gönülal, bu tür çalışmalara ülke olarak ihtiyaç duyulduğunu vurguladı. Ancak bu tür projelerin bilimsel destekle, doğru yöntemlerle ve gerekli izinleri alarak yapılması gerektiğini ifade etti. Bu tür çalışmaların, sadece köpek balıkları için değil, diğer altındaki birçok tür için de gerçekleştirilmesi gerektiğini belirtti.