liderliğindeki uluslararası bilim ekibi, 2100 yılına kadar yeryüzündeki karaların yüzde 40'ından fazlasının kurak alan sınıfına gerileyeceğini açıkladı. Küresel ısınmanın ve atmosferik değişimlerin yeryüzü ekosistemleri üzerindeki yıkıcı etkileri, yeni bilimsel verilerle belgelenmeye devam ediyor.

Araştırmanın Detayları

Environmental Research Letters dergisinde yayımlanan kapsamlı iklim modellemesi, 21. yüzyılın sonuna kadar dünya karalarının önemli bir bölümünün sınırı altına gireceğini kanıtladı. Araştırmaya göre, mevcut durumda Antarktika hariç dünya karalarının yüzde 38,58'ini oluşturan , 2100 yılına kadar yüzde 40,28 seviyesine tırmanacak.

Kuraklık Endeksi Kriteri

Araştırmada, bir bölgenin yıllık yağış miktarının potansiyel evapotranspirasyona (buharlaşma ve bitki terlemesi yoluyla su kaybı) bölünmesiyle elde edilen Kuraklık Endeksi (AI) kriteri kullanıldı. AI değeri 0,65'in altında kalan tüm coğrafyalar kurak alan olarak sınıflandırıldı. 1960-2023 yılları arasındaki tarihsel meteorolojik veriler ile Birleştirilmiş Model Karşılaştırma Projesi'nin altıncı evresine (CMIP6) dayanan 1994-2023 referans dönemine göre, Antarktika hariç tutulduğunda dünya karalarının yüzde 38,58'inin halihazırda kurak alan niteliği taşıdığı saptandı.

CO2 Etkisi

Model projeksiyonlarında dikkat çeken bir ayrıntı, atmosferdeki yükselen karbondioksitin (CO2) bitki fizyolojisi üzerindeki doğrudan etkisi oldu. Yüksek CO2 konsantrasyonu karşısında bitkilerin stoma adı verilen yaprak gözeneklerini kısmen kapatarak terleme yoluyla kaybettikleri su miktarını azalttığı tespit edildi. Bu durum, geçmişte yapılan geleneksel iklim araştırmalarının CO2'nin potansiyel evapotranspirasyon üzerindeki frenleyici etkisini ihmal ettiğini gösteriyor.

Gelecek Projeksiyonları

Öngörülen en yüksek senaryo olan yüzde 40,28'lik oran, 1994-2023 referans dönemine kıyasla tam 2,37 milyon kilometrekarelik yeni bir karasal alanın kuraklığa teslim olması anlamına geliyor. Kaybedilecek bu alanın büyüklüğü, Afrika'nın en geniş yüzölçümüne sahip ülkesi Cezayir'in tamamına ya da Avustralya'nın yaklaşık yüzde 30'una denk geliyor. Uzmanlar, aşırı kurak bölgelerin en hızlı genişleyen kategori olacağına dikkat çekiyor ve iklim uyum politikalarının vakit kaybetmeksizin devreye sokulması gerektiği konusunda uyarılarda bulunuyor.