saldırılarının 25. yıl dönümüne yaklaşırken, Belediye Başkanı , Ground Zero çevresindeki ve sağlık risklerine dair 170 binden fazla sayfalık belgeyi kamuoyuna açma kararı aldı. Bu belgeler, saldırılara ilişkin dönemin hükümetinin tehdidi hakkında ne bildiğini ortaya koyan istihbarat özetlerini ve üst düzey yetkililerin 9/11 Komisyonu'na verdikleri ifadeleri içermekte. Ancak, bu belgelerin büyük bir kısmı hala gizli tutuluyor.

Belge Açıklamaları

Mamdani, daha önce yayımlanmamış belgelerin, saldırılardan aylar sonra bile bölgede asbest tespit edildiğini gösterdiğini belirtti. İlk belgeler, 11 Eylül saldırılarının ardından bölgedeki hava kalitesinin tehlikeli olduğunu ortaya koyuyor. Bu belgelerin açılması, halk sağlığı ve güvenliği açısından büyük bir adım olarak değerlendiriliyor. Önümüzdeki yıl içinde yüz binlerce ek belgenin de dijital arşive aktarılacağı duyuruldu. Bu durum, geçmişte yaşanan olayların etkilerini anlamak için önemli bir fırsat sunuyor.

Hava Güvenliği İddiaları

İkiz Kuleler'in yıkılmasının ardından New Yorklulara, Ground Zero çevresindeki havanın güvenli olduğu yönünde açıklamalar yapılmıştı. Ancak ABD Çevre Koruma Ajansı'nın (EPA) müfettişleri, 2003'te, havanın güvenli olduğu açıklamasının yeterli veri ve analize dayanmadığını ortaya koydu. Geçtiğimiz hafta yayımlanan 25 yıllık sağlık raporuna göre, New York İtfaiye Departmanı (FDNY) mensupları, yıllar geçmesine rağmen fiziksel sağlık sorunları yaşamaya devam ediyor. Bu durum, 11 Eylül sonrası yaşanan sağlık sorunlarının hala etkisini sürdürdüğünü gözler önüne seriyor.

Saldırı Öncesi Bilgiler

Açıklanması beklenen belgelerin bir diğer kısmı ise saldırıların öncesine dair bilgileri içeriyor. ABD Kamu Yararı Gizlilikten Çıkarma Kurulu'nun öncelikli listesinde, 9/11 Komisyonu tarafından hazırlanan 7 bin kelimelik Başkanlık Günlük Brifingi özeti yer alıyor. Bu belge, saldırılardan önceki üç yılda başkana sunulan El Kaide ve Usame bin Ladin ile ilgili istihbaratın kapsamlı bir özetini sunuyor ve hala "çok gizli" statüsünde tutuluyor. Bu belgelerin açıklanması, kamuoyunun devletin o dönemdeki bilgi birikimi hakkında daha fazla bilgi sahibi olmasını sağlayacak.

Gizli Görüşmeler

Gizliliğinin kaldırılması istenen diğer belgeler arasında eski Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice, eski Ulusal Güvenlik Danışmanı Sandy Berger ve terörle mücadele koordinatörü Richard Clarke ile yapılan görüşmelerin kayıtları da bulunuyor. Ayrıca, Bush ve Başkan Yardımcısı Dick Cheney'nin komisyona verdiği ortak ifade 2022'de açıklanmıştı. Bu belgelerin açıklanması, o dönemdeki karar alma süreçlerinin daha iyi anlaşılmasına olanak tanıyacak. Kamuoyunun, bu belgeler aracılığıyla o dönemdeki yönetim anlayışını ve terörle mücadele stratejilerini daha iyi kavraması bekleniyor.

Ulusal Güvenlik ve Gizlilik

Ulusal Arşiv'e göre, 11 Eylül Komisyonu'nun dosyalarının önemli bir bölümü ulusal güvenlik gerekçesiyle gizli tutulmaya devam ediyor. Komisyon çalışanlarının gerçekleştirdiği 1200'den fazla görüşmenin kayıtlarında da hala gizlenen veya sansürlenen bölümler mevcut. Kamu Yararı Gizlilikten Çıkarma Kurulu, 11 Eylül'ün 25. yıl dönümü öncesinde kalan belgelerin açıklanması için Trump yönetimine yeniden çağrıda bulundu. 30 Haziran 2026'da Başkan Donald Trump'a gönderilen talebin ardından, yüksek öncelikli belgeler kurumlar arası gizlilik incelemesine alındı. Bu durum, belgelerin ne zaman açıklanacağına dair belirsizlikleri artırıyor ve kamuoyunda merak uyandırıyor.

Sonuç ve Beklentiler

Mamdani'nin yaptığı açıklama, halk sağlığı ve güvenliği açısından önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor. 11 Eylül saldırılarının ardından yaşanan olayların ve devletin bu konudaki tutumunun daha iyi anlaşılması için bu belgelerin açıklanması büyük bir fırsat sunuyor. Kamuoyunun, saldırılara dair daha fazla bilgi edinmesi ve bu bilgilerin ışığında geçmişin değerlendirilmesi, gelecekte benzer olayların önlenmesine yönelik adımlar atılmasına da katkı sağlayabilir. Belgelerin açıklanması, aynı zamanda devletin şeffaflık ilkesine ne ölçüde bağlı kaldığını da sorgulatıyor. Bu belgelerin kamuoyuna sunulması, geçmişin karanlık noktalarını aydınlatma potansiyeli taşırken, aynı zamanda günümüz yönetim anlayışının da sorgulanmasına zemin hazırlıyor.